පුටින්ගේ රහසිගත රසායනික අවි ගබඩාව බ්‍රිතාන්‍ය විද්‍යාඥයන් හෙළි කරයි: ලොවම කැළඹූ විද්‍යාත්මක විමර්ශනය

විශේෂ ජාත්‍යන්තර විමර්ශන පුවත් වාර්තාව – දියත නිවුස් නිව්සීලන්තය (Diyatha News New Zealand)

ලන්ඩන්, එක්සත් රාජධානිය — 2026 පෙබරවාරි 16 — රුසියානු රජය විසින් ජාත්‍යන්තර නීති උල්ලංඝනය කරමින් පවත්වාගෙන යන රසායනික අවි වැඩපිළිවෙළ සහ විරුද්ධවාදීන් මර්දනය කිරීමට ඒවා යොදාගන්නා ආකාරය පිළිබඳව බ්‍රිතාන්‍ය විද්‍යාඥයන් විසින් සවිස්තරාත්මක අනාවරණයක් සිදු කර තිබේ. මෙමගින් රුසියාවේ රහසිගත “නොවිචොක්” (Novichok) වැනි මාරාන්තික විෂ කාරක පිළිබඳව නවතම තොරතුරු රැසක් ලොවට අනාවරණය වී ඇත.

1. පෝටන් ඩවුන් (Porton Down) රසායනාගාරයේ තීරණාත්මක කාර්යභාරය

බ්‍රිතාන්‍යයේ පිහිටි ලොව ඉහළම ආරක්ෂිත රසායනාගාරයක් වන පෝටන් ඩවුන් හි විද්‍යාඥයන්, රුසියානු විරුද්ධවාදීන්ට එරෙහිව එල්ල වූ ප්‍රහාරවලදී භාවිතා කළ විෂ ද්‍රව්‍ය ඉතා සූක්ෂම ලෙස විශ්ලේෂණය කර තිබේ.

• විද්‍යාත්මක සාක්ෂි: සාලිස්බරි (Salisbury) ප්‍රහාරයේදී හමු වූ සාම්පල පරීක්ෂා කිරීමේදී, රුසියාව විසින් පමණක් නිපදවනු ලබන ඉතා දියුණු මට්ටමේ ස්නායු විෂ කාරක (Nerve Agents) හඳුනා ගැනීමට ඔවුන් සමත් විය.
• රසායනික සලකුණු: සෑම රසායනික ද්‍රව්‍යයකටම ආවේණික වූ “රසායනික සලකුණක්” (Chemical Fingerprint) පවතින අතර, එමගින් මෙම අවි නිපදවා ඇත්තේ රුසියාවේ රාජ්‍ය අනුග්‍රහය ලබන රසායනාගාරවල බව විද්‍යාඥයන් ඔප්පු කර ඇත.

2. නොවිචොක් සහ නවීන රසායනික අවි

විද්‍යාඥයන් පෙන්වා දෙන්නේ රුසියාව සිය රසායනික අවි වැඩපිළිවෙළ තවදුරටත් නවීකරණය කරමින් සිටින බවයි.

• හඳුනාගත නොහැකි විෂ: සාම්ප්‍රදායික පරීක්ෂණවලට හසු නොවන පරිදි සකස් කළ නව රසායනික සංයෝග පිළිබඳව බ්‍රිතාන්‍ය බුද්ධි අංශ සහ විද්‍යාඥයන් අනතුරු අඟවයි.
• භාවිතා කරන ආකාරය: සුවඳ විලවුන් බෝතල්, ඇඳුම් පැළඳුම් හෝ දොර මිටු හරහා පවා ශරීරයට ඇතුළු කළ හැකි සූක්ෂම ක්‍රමවේද රුසියානු ඒජන්තයන් භාවිතා කරන බව විමර්ශනවලදී හෙළි වී තිබේ.

3. ජාත්‍යන්තර බලපෑම සහ රුසියාවේ ප්‍රතිචාරය

මෙම විද්‍යාත්මක අනාවරණයත් සමඟ රුසියාවට එරෙහිව ජාත්‍යන්තර සම්බාධක තවදුරටත් දැඩි වී ඇති අතර, රසායනික අවි තහනම් කිරීමේ සංවිධානය (OPCW) හරහා රුසියාවට දැඩි පීඩනයක් එල්ල වෙමින් පවතී.

• රුසියාවේ ප්‍රතික්ෂේප කිරීම: රුසියානු රජය මෙම චෝදනා දිගින් දිගටම ප්‍රතික්ෂේප කරමින් සිටින අතර, මෙය බටහිර රටවල කුමන්ත්‍රණයක් බවට චෝදනා කරයි.
• බ්‍රිතාන්‍ය ස්ථාවරය: “විද්‍යාව බොරු කියන්නේ නැත. අප සතුව ඇති සාක්ෂි මගින් රුසියාවේ වගකීම පැහැදිලිවම තහවුරු වෙනවා,” යැයි බ්‍රිතාන්‍ය ආරක්ෂක අංශ ප්‍රකාශ කර තිබේ.