වීසා නැතිවත් බදු මුදල් රජයටමද? සංචාරක බදු ආපසු නොගෙවීම ගැන නවසීලන්තයේ දැඩි කතාබහක්

විශේෂ ආගමන විගමන සහ මූල්‍ය පුවත් වාර්තාව – දියත නිවුස් නිව්සීලන්තය (Diyatha News New Zealand)

ඕක්ලන්ඩ්, නවසීලන්තය — 2026 පෙබරවාරි 13 — නවසීලන්ත වීසා බලපත්‍රයක් සඳහා අයදුම් කිරීමේදී ගෙවනු ලබන ඩොලර් 100ක සංචාරක බද්ද (IVL), වීසා බලපත්‍රය ප්‍රතික්ෂේප වූ අවස්ථාවකදී පවා ආපසු ලබා නොදීමට රජය ගෙන ඇති තීරණය අසාධාරණ බව ආගමන විගමන උපදේශකවරු පවසති.

පසුගිය වසරේ ඔක්තෝබර් මාසයේ සිට මේ වසරේ පෙබරවාරි මුල දක්වා කාලය තුළ පමණක්, වීසා ප්‍රතික්ෂේප වූ 71,000කට අධික පිරිසකගෙන් රජය ලබාගෙන ඇති බදු මුදල ඩොලර් මිලියන 5.7ක් පමණ වන බව වාර්තා වේ.

1. සංචාරක බද්දේ (IVL) වර්ධනය සහ අරමුණ

නවසීලන්තයේ ස්වභාවික පරිසරය සහ සංචාරක පහසුකම් නඩත්තු කිරීම සඳහා අමුත්තන්ගේ දායකත්වය ලබා ගැනීමේ අරමුණින් මෙම බද්ද හඳුන්වා දෙන ලදී.

• මිල ඉහළ යාම: 2019 වසරේදී ඩොලර් 35ක් ලෙස පැවති මෙම බද්ද, 2024 ඔක්තෝබර් මාසයේදී වත්මන් රජය විසින් ඩොලර් 100 දක්වා ඉහළ නංවන ලදී.
• ආදායම: 2024/25 වසරේදී රජය මෙමගින් ඩොලර් මිලියන 300කට අධික ආදායමක් ලබාගෙන ඇති අතර, 2025/26 වසර සඳහා එය ඩොලර් මිලියන 190ක් වනු ඇතැයි අපේක්ෂා කෙරේ.

2. විශේෂඥ මතය: “නවසීලන්තයට ආවේ නැත්නම් බදු ගෙවන්නේ ඇයි?”

ආගමන විගමන නීතිඥවරියක වන පූජා සුන්දර් පවසන්නේ, සංචාරකයෙකු නවසීලන්තයට පැමිණ මාර්ග හෝ පොදු පහසුකම් භාවිතා කරන්නේ නම් බදු අය කිරීම සාධාරණ වුවත්, වීසා නොලැබුණු අයෙකුගෙන් එම මුදල ලබා ගැනීම තේරුම් ගත නොහැකි බවයි.

• නැවත අයදුම් කිරීම: ඇතැම් අයදුම්කරුවන් සුළු වැරදි නිසා වීසා ප්‍රතික්ෂේප වූ විට නැවත අයදුම් කරන අතර, එහිදී ඔවුන්ට දෙවන වරටත් ඩොලර් 100ක බද්ද ගෙවීමට සිදුවේ.
• අසාධාරණ බරක්: විශේෂයෙන් විශාල පවුල් සඳහා වීසා ගාස්තුවට අමතරව මෙම බදු මුදල ද ගෙවීමට සිදුවීම විශාල මූල්‍ය බරක් බව උපදේශක ජග් සිධු පෙන්වා දෙයි.

3. රජයේ ස්ථාවරය: “මුදල් ආපසු ගෙවීම වියදම් අධිකයි”

අභ්‍යන්තර කටයුතු දෙපාර්තමේන්තුවේ (MBIE) කළමනාකරු ටොම් සිම්කොක් පවසන්නේ, මුදල් ආපසු ගෙවීමේ ක්‍රමවේදයක් සැකසීම සඳහා විශාල පිරිවැයක් දැරීමට සිදුවන බවයි.

• පැහැදිලි කිරීම: වීසා ගාස්තු සහ බදු මුදල් ආපසු නොගෙවන බව ආගමන විගමන වෙබ් අඩවියේ පැහැදිලිව සඳහන් කර ඇති බව ඔහු පවසයි.
• පාලන වියදම්: මුදල් ආපසු ගෙවීමේ යාන්ත්‍රණයක් සැකසීමෙන් පද්ධතියේ අනෙකුත් පරිශීලකයින්ට පිරිවැය වැඩි විය හැකි බව රජයේ අදහසයි.

ආගමන විගමන විශේෂඥයන් යෝජනා කරන්නේ, වීසා ප්‍රතික්ෂේප වූ අයෙකුට නිශ්චිත කාලයක් ඇතුළත නැවත අයදුම් කිරීමේදී කලින් ගෙවන ලද බදු මුදල වලංගු වන පරිදි පද්ධතිය සකස් කළ යුතු බවයි.