නවසීලන්තයේ ඉංග්රීසි භාෂාවට නීතිමය “නිල භාෂා” තත්ත්වය ලබා දීමට නව පනතක් පාර්ලිමේන්තුවට
විශේෂ ජාත්යන්තර පුවත් වාර්තාව – දියත නිවුස් නිව්සීලන්තය (Diyatha News New Zealand)
වෙලින්ටන්, නවසීලන්තය — 2026 පෙබරවාරි 19 — නවසීලන්තය තුළ මෙතෙක් ප්රායෝගිකව (De facto) නිල භාෂාව ලෙස භාවිත වූ ඉංග්රීසි භාෂාව, නීතිමය වශයෙන් නිල භාෂාවක් ලෙස ප්රකාශයට පත් කිරීමේ පනත් කෙටුම්පතක් අද නවසීලන්ත පාර්ලිමේන්තුවට ඉදිරිපත් කෙරිණි.
1. පනතේ අරමුණ සහ පසුබිම
නවසීලන්තය තුළ දැනට නීතිමය වශයෙන් නිල භාෂා ලෙස පිළිගැනෙන්නේ මාඕරි (Te Reo Māori) සහ සංඥා භාෂාව (NZ Sign Language) පමණි. ඉංග්රීසි භාෂාව බහුතරයක් ජනයා භාවිත කළද, එය නීතිගත කළ නිල භාෂාවක් ලෙස මෙතෙක් පැවතියේ නැත.
- නවසීලන්ත ෆස්ට් (NZ First) පක්ෂයේ නායක වින්ස්ටන් පීටර්ස් මහතා මෙම පනත දැඩි ලෙස ආරක්ෂා කරමින් කියා සිටියේ, රටේ බහුතරයක් ජනතාව සන්නිවේදනය කරන භාෂාවට නීතිමය ස්ථාවරත්වයක් තිබිය යුතු බවයි.
- මෙම පනත මගින් දැනට පවතින මාඕරි හෝ සංඥා භාෂාවන්හි නිල තත්ත්වයට කිසිදු බලපෑමක් සිදු නොවන බව රජය අවධාරණය කරයි.
2. වින්ස්ටන් පීටර්ස්ගේ තර්ක සහ රුසියානු පහන් කූඩු
පනත පිළිබඳ විවාදයේදී වින්ස්ටන් පීටර්ස් මහතා පැවසුවේ, සෞඛ්ය සහ ප්රවාහන සේවාවල ඉංග්රීසි වෙනුවට මාඕරි භාෂාව අධික ලෙස භාවිත කිරීම නිසා ජනතාව ව්යාකූලත්වයට පත්ව ඇති බවයි.
- ඔහු සිය කතාව අතරතුර සෝවියට් සංගමයේ නිලධාරීන් විසින් නිර්මාණය කළ බර වැඩි “රුසියානු පහන් කූඩු” (Russian Chandeliers) පිළිබඳ උපමාවක් ගෙන එමින් පෙන්වා දුන්නේ, සැබෑ අවශ්යතාවය මගහැර හුදෙක් ප්රචාරණ අරමුණු (Narrative) වෙනුවෙන් කටයුතු කිරීමේ ආදීනවයි.
- නවසීලන්ත වැසියන්ගෙන් 5%කටත් වඩා අඩු පිරිසකට පමණක් මාඕරි භාෂාව ලිවීමට හෝ කියවීමට හැකි පසුබිමක, ඉංග්රීසි භාෂාව ප්රධාන සන්නිවේදන මාධ්යය ලෙස පැවතිය යුතු බව ඔහු පැවසීය.
3. විපක්ෂයේ දැඩි විවේචන
විපක්ෂයේ ලේබර් පක්ෂය සහ හරිත පක්ෂය (Greens) මෙම පනත දැඩි ලෙස සමච්චලයට ලක් කළහ.
- ක්ලෝයි ස්වෝබ්රික් (Chlöe Swarbrick): හරිත පක්ෂ නායිකාව මෙම පනත “bullshit” (වැදගැම්මකට නැති දෙයක්) ලෙස හඳුන්වමින් කියා සිටියේ, රටේ පවතින සැබෑ ප්රශ්න වන නිවාස හිඟය සහ විරැකියාවෙන් ජනතාවගේ අවධානය වෙනතකට යොමු කිරීමට රජය උත්සාහ කරන බවයි.
- ලේබර් පක්ෂය: ඉංග්රීසි භාෂාව නවසීලන්තය තුළ කිසිදු තර්ජනයකට ලක්ව නැති බවත්, මෙය ජනතාව භේද කිරීමට කරන ක්රියාවක් බවත් ඔවුන් චෝදනා කළහ.
