ඔබේ කිවිසේවර් (KiwiSaver) ගිණුමේ ඔබ කරන මෙම සුළු වැරදි නිසා විශ්රාම ජීවිතයේදී ඩොලර් 200,000ක් අහිමි විය හැකියි!
විශේෂ ආර්ථික විමර්ශනය – දියත නිවුස් නිව්සීලන්තය (Diyatha News New Zealand)
ඕක්ලන්ඩ්, නවසීලන්තය — 2026 පෙබරවාරි 21 — නවසීලන්තයේ කිවිසේවර් ක්රමය යටතේ සේවක දායකත්වය ලබන අප්රේල් මාසයේ සිට සියයට 3 සිට සියයට 3.5 දක්වා ඉහළ නැංවීමට රජය තීරණය කර තිබේ. කෙසේ වෙතත්, නවසීලන්ත වැසියන්ගෙන් පස් දෙනෙකුගෙන් එක් අයෙකු (20%ක්) මෙම වෙනස සම්බන්ධයෙන් තමන් කුමක් කරන්නේදැයි තවමත් නිශ්චිත තීරණයක් ගෙන නොමැති බව ANZ බැංකුව වෙනුවෙන් Horizon Research ආයතනය කළ සමීක්ෂණයකින් හෙළි වේ.
මෙම කුඩා ප්රතිශත වෙනස්කම් සහ ඔබ තෝරාගන්නා අරමුදල් වර්ගය (Fund Choice) ඔබේ විශ්රාම ජීවිතයේ මූල්ය ස්ථාවරත්වයට කෙතරම් බලපාන්නේද යන්න පිළිබඳව බොහෝ දෙනෙකුට අවබෝධයක් නොමැති වීම බරපතළ ගැටලුවකි.
1. දායකත්ව ප්රතිශතය: සියයට 1ක වෙනස රන් හා වටී
විශ්රාමික කොමිසමේ (Retirement Commission) දත්තවලට අනුව, වයස අවුරුදු 35ක, වසරකට ඩොලර් 80,000ක සාමාන්ය වැටුපක් ලබන පුද්ගලයෙකු සිය දායකත්වය (සේවක සහ සේවායෝජක) සියයට 4 මට්ටමේ පවත්වා ගන්නේ නම්, ඔහු වයස අවුරුදු 65 වන විට ලබන මුදල වත්මන් සියයට 3 මට්ටමට වඩා 25%කින් ඉහළ යනු ඇත.
- පැරණි ක්රමය (3% බැගින්): වයස 65 වන විට ලැබෙන ඇස්තමේන්තුගත මුදල $685,000 කි.
- නව සැලසුම (4% බැගින් – 2028 වන විට): එම පුද්ගලයාටම ලැබෙන ඇස්තමේන්තුගත මුදල $860,000 කි.
මෙහිදී දායකත්වයේ සිදුවන සුළු වැඩිවීම නිසා පමණක් විශ්රාමික අරමුදලට අමතරව ඩොලර් 175,000ක පමණ මුදලක් එකතු වේ.
2. අරමුදල් වර්ගය තෝරාගැනීමේ වැදගත්කම (Fund Choice)
බොහෝ දෙනා කරන ලොකුම වැරැද්දක් වන්නේ තමන්ට ගැලපෙන අරමුදල් වර්ගය තෝරා නොගැනීමයි. ඔබ තරුණ වියේ පසුවේ නම්, ඔබේ මුදල් ‘වර්ධන අරමුදලක’ (Growth Fund) ආයෝජනය කිරීම වෙනුවට ‘සමබර අරමුදලක’ (Balanced Fund) පවත්වාගෙන යාමෙන් දිගුකාලීනව විශාල පාඩුවක් සිදුවේ.
- Growth Fund එකක ඇති විට: විශ්රාමික ශේෂය $860,000 දක්වා ඉහළ යා හැකිය.
- Balanced Fund එකක ඇති විට: එම මුදලම $620,000 දක්වා පහත වැටේ.
එනම්, වැරදි අරමුදල් වර්ගයක මුදල් තැබීම නිසා පමණක් ඔබට ඩොලර් 240,000ක පමණ දැවැන්ත මුදලක් අහිමි විය හැකිය. මෙය ඔබගේ සමස්ත විශ්රාම ජීවිතයේ ගුණාත්මකභාවය සම්පූර්ණයෙන්ම වෙනස් කිරීමට සමත් මුදලකි.
3. ‘Dollar Cost Averaging’ හි මායාව
ආයෝජන ලෝකයේ පවතින සරලම සහ සාර්ථකම ක්රමවේදයක් වන්නේ ‘Dollar Cost Averaging’ යන්නයි. මෙයින් අදහස් කරන්නේ වෙළෙඳපොළේ මිල ඉහළ පහළ යාම ගැන නොසිතා, නියමිත කාල පරාසයන් තුළ (උදාහරණයක් ලෙස සෑම වැටුප් දිනයකම) එකම මුදලක් ආයෝජනය කිරීමයි.
- මිල වැඩි විට: ඔබේ මුදලින් මිලදී ගත හැක්කේ අඩු කොටස් ප්රමාණයකි.
- මිල අඩු විට: එම මුදලින්ම වැඩි කොටස් ප්රමාණයක් මිලදී ගත හැකිය.
දිගුකාලීනව මෙලෙස ආයෝජනය කිරීමෙන් වෙළෙඳපොළේ ඇති වන අවදානම් අවම කර ගනිමින් සාමාන්යයෙන් ඉහළ ලාභයක් ලබා ගැනීමට හැකියාව ලැබේ. කිවිසේවර් ක්රමය ස්වයංක්රීයව ක්රියාත්මක වන බැවින්, වෙළෙඳපොළ කඩා වැටුණු අවස්ථාවල පවා ඔබ නොදැනුවත්වම අඩු මිලට වැඩි කොටස් ප්රමාණයක් ඔබේ ගිණුමට එකතු වේ.
4. ද්රවශීලතාව (Liquidity) සහ හදිසි අවශ්යතා
කිවිසේවර් හි ඇති ප්රධානතම අවාසියක් වන්නේ වයස අවුරුදු 65 වන තෙක් හෝ පළමු නිවස මිලදී ගන්නා තෙක් එම මුදල් ලබා ගත නොහැකි වීමයි. මෙය මූල්ය විද්යාවේදී හඳුන්වන්නේ ‘ද්රවශීලතාව අඩු’ (Low Liquidity) ආයෝජනයක් ලෙසයි.
එබැවින්, ඔබේ සියලුම ඉතිරි කිරීම් කිවිසේවර් වෙත පමණක් යොමු නොකර, හදිසි අවශ්යතාවකදී (Emergency fund) වහාම ලබා ගත හැකි වෙනත් ආයෝජන ගිණුමක (Managed Fund) යම් මුදලක් තැන්පත් කිරීම නුවණට හුරු බව මූල්ය උපදේශකයෝ පවසති.
